yakıtın oktan değeri ve avans hakkında bilgiler.

[Diesel kompressor]

Forum genelinde yakıtın oktan değerinin değişimi dolayısı ile kazanılan veya kaybedilen güçler hakında yada bunun nasıl geliştiği ile ilgili eksiklik gördüm.

kabaca bildiklerimi sizinle paylaşmak ve yeni bilgiler edinmek adına bu kunuyu buraya açmayı uygun buldum

---------------

Hepmiz biliriz yüksek oktanlı yakıtlar ülkemize gelmeye başladı akaryakıt firmaları 95 oktandan sonra 97,98 ve 100 oktan değerinde yakıtlar sunuyor.

bu yakıtların aynı yakıtla daha fazla km katettireceği idda ediliyor vs..

peki bu olayın mekanizmasını biliyormuyuz ? yani oktan değeri tam olarak motorun karakterinde nasıl bir rol oynuyor ? Aşırı beslemeli motorlarda oktan değeri neden çok önemli.. avans vurma , supap şıkırtısı ne demektir.. ? bu konuda ben bildiklerimi sizinle paylaşıyorum ;


Önce biraz alt yapı hazırlamak gerekir diye düşünüyorum ;





Ehliyet alırken bize gereksiz ve zor gelen konuların başında motor dersleri gelir... ama şu anda faydası olacağına inanıyorum.

4 zamandan 2. ve 3. zaman yani sıkıştırma ve ateşleme üzerinde yoğunlaşacağız.

şimdi düşününelim tüm supaplar kapalı , silindirin içinde bulunan hava yakıt sıkıştırılıyor. ve üst ölü noktaya geldiğinde bujiden çakacak kıvılcım ile ateşlenecek..

en azından kurslarda biz böye öğrendik... fakat gerçek bu değil. hava yakıt karışımı piston üst ölü noktaya gelmeden ateşlenir

buna Avans denir.



şimdi düşünelim. avans değeri değişirmi sabitmidir ? yani motor rölanti durumundayken ayarlanmış avansı yüksek devirlerde aynımıdır ?

tabiki değildir ... avansın değişmesi(artması) gerekir ...

Peki avans üzerine etki eden başlıca faktör nedir ? yakıtın oktan değeri..

şimdi bunun hakkında bildiklerimi yazayım ;

Düşük oktan değeri kendiliğinden tutuşmaya daha yatkın, düzensiz yanan benzini kasteder.

ve birde wikipedia dan aldığım bilgiyi ekliyeyim ;

Oktan sayısı, teknik anlamıyla, benzinin vuruntu kalitesinin değerlendirilmesi için kullanılan bir ölçüttür. Bir yakıtın oktan sayısı, yanma kalitesinin ve özellikle de zor koşullara dayanma yeteneğinin ölçüsüdür.

yani 100 oktan benzin 95 oktan benzine göre kendiliğinden tutuşması daha geç olan ve düzenli yanan bir yakıttır..


Bu bilgi neyi değiştirir ? şunu ;

95 oktan benzin yakması için dizayn edilmiş bir araca üst ölü noktadan 10 derece önce ateşlemesi için avans verilmiş olsun.

piston üst ölü noktaya 10 derece kaldığında buji kıvılcımı çakar ve yanma başlar bu arada piston üst ölü noktayı geçip inmeye başlar motorun dizaynı gereği verilen avans doğrultusunda etkili yanma istenilen zamanda tamamlanır.

peki bu motora 100 oktan yakıt koysak ne değişir ? güç alırmıyız ?

yine piston üst ölü noktaya 10 derece kala kıvılcımı çakar ve 100 oktan benzinle elde edilmiş karışımı ateşler. yanma şüpesiz daha erken başlar ve düzenli gelişir.
verilen avans fazla geldiğinden piston üst ölü noktaya tırmanmakta zorlanır. tahminim ilerleyen zamanlarda detonasyon yaşanır.


peki sıkıştırma oranı artarsa ve aşırı besleme sistemleri varsa bu durumda ne olur..??

sıkışan havanın ısındığını söylemeye gerek yok heralde...

turbo sisteminde hava sıkıştı.. ısındı... çözüm var tabi.. intercooler a yönlendiriyoruz.. soğutuyoruz .. peki..

silindirin içinde ne olacak ? yüksek "boost" larda sıkıştırma oranları attırılmış aşırı modifiyeli turbo araçlarda piston üst ölü noktaya çıkarken açığa çıkan ısı neticesinde yakıtın kendiliğinden tutuşmaması için ne yapmak gerekiyor ?

cevap basit.. yüksek oktan yakıt.. sonrası yine avans vb ince ayarlar..


şimdi hiç birimizin yanlış anlama şansı yok... aşırı besleme varsa ayarlarda buna göre yapıldıysa düşük oktanlı benzin konumsı ciddi sıkıntı yaratacak.

düzensiz yanmalar , kendiliğinden tutuşmalar , vuruntu vb... sonuç : detonasyon...


Toparlayacak olursam her motor tasarımı doğrultusunda yakıt kullanmak zorunda.

performans almak adına yüksek oktan yakıt kullanmak beli bir noktadan sonra sorunlara yol açacaktır.

Aşırı besleme sistemlerine sahip araçlar yüksek oktan yakıt kullanmak zorundadır.


sizlerin ekleyeceği bilgiler yada sormak istedikleriniz varsa bekliyorum

[Diesel kompressor]

Moderasyon onayı gelmiş.. konu açıldı

[binRR]

Sağolasın Ahmet, avans a halk arasında basit anlatımla tutuşma gecikmesi de denir. Yani benzinin tutuşması ile patlaması arasınad geçen bir süre vardır. Bu süre sabit olduğundan devir arttıkça avans değerinin de o oranda artması gerekmektedir.

[TNtuning]

çok güzel bir yazı gerçekten bilinmesi gereken şeyler saol ahmet...

[repairman]

teseekurler Ahmet gercekten guzel bır konuya değindin demekki motorumuz standart modifiyesiz bir motorsa 100 oktan kullanmanın zararlarıda var en çok karşılasılan ise supap kenarlarında kurum yapması ve motorun tekleyerek calışması bunun çözümü ise motor kapağının sökülüp supapların değişmesi benzin alırken 95 oktan isteyin

[ABBA]

bende 1.6 Astra H var. geçen sene mart ayında almıştım. o zamanlar opet'te 98 oktan vardı. hep ondan aldım, bikaç defa haricinde. full depoda menzil gerçekten 30-50 km arası fazlaydı 95'e göre.. sonra 98'i kaldırdılar, sadece 95 ve 97 kaldı opet'te. ben de 97 alıyorum. 98 oktan'da olduğu gibi menzilde bi ekstrası yok, ama sanki daha rahat gidiyo araba. belki de 10 lira daha fazla ödeyince psikolojiktir bu bi zararı olur mu 97 oktan'ın 1.6 motorlu araca. bi sorun olmadı şimdiye kadar, ama uzun vadede problem yaratabilecekse 95 alıyım..

[Diesel kompressor]

Şimdi tabi enteresan işler de var.. eski distiribütörlü tiplerde statik avans. yak vakumla tablanın çekilmesi ağırlık vs.. mekanik olarak distribütörden avans değişiyor..


Modern araçlarda ise benim bildiğim ECU vuruntu sensörleri ile önceden belirlenmiş değerler arasında seçim yapıyor.

yüksek oktan toleranslar aşılmadığı zaman faydalı olabilir...


Şimdi abeci söyle düşünüyor ama ;

madem öyle atayım abi 20 milyonluk 100 okatan tokatliym önüme geleni..

buda yok tabi... o şekil gelişmiyor..

[Diesel kompressor]

Orjinal Mesaj Sahibi ABBA

bende 1.6 Astra H var. geçen sene mart ayında almıştım. o zamanlar opet'te 98 oktan vardı. hep ondan aldım, bikaç defa haricinde. full depoda menzil gerçekten 30-50 km arası fazlaydı 95'e göre.. sonra 98'i kaldırdılar, sadece 95 ve 97 kaldı opet'te. ben de 97 alıyorum. 98 oktan'da olduğu gibi menzilde bi ekstrası yok, ama sanki daha rahat gidiyo araba. belki de 10 lira daha fazla ödeyince psikolojiktir bu bi zararı olur mu 97 oktan'ın 1.6 motorlu araca. bi sorun olmadı şimdiye kadar, ama uzun vadede problem yaratabilecekse 95 alıyım..

Hayır yaratmaz.. toleranslar dahilinde kalır ECU ayarları değiştirir...

ama 100 oktanı kaldırmaz tahminim..



yakıt daha düzenli ve verimli yandığı için menzil artışı normal..

[ABBA]

yok 100 almadım hiç zaten. ferrari değil sonuçta

ama 97 oktan daha rahat gidiyo yine 95'e göre. kişisel tesbitim bu tabi. ama 98 oktan'da olduğu gibi bi menzil artışı olmuyo sanırım.

[TNtuning]

bende 97 kullanıyorum hep PO